
WIKTOR ZYGMUNT ŁYJAK (ur. w Skierniewicach) – profesor sztuki w dyscyplinie sztuki muzyczne, doktor habilitowany nauk humanistycznych, organista i wybitny rzeczoznawca. Studiował w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Warszawie
w klasie organów prof. Joachima Grubicha.
Koncertował w kraju (m.in. na festiwalach we Fromborku, Kamieniu Pomorskim, Koszalinie i Oliwie, w kaplicy Cudownego Obrazu na Jasnej Górze oraz w synagodze warszawskiej,
gdzie 3 lutego 1994 r. wykonał jedyny recital organowy
w historii tego miejsca) oraz w kilkudziesięciu krajach Europy
i Azji (m.in. w Korei Południowej, we Francji, Niemczech, Hiszpanii czy we Włoszech). Dokonał licznych nagrań
dla Polskiego Radia (m.in. dzieł J. Brahmsa, A. Freyera
oraz utworów z tabulatur polskich XVI–XVIII w.). Jego bogata dyskografia obejmuje kilkadziesiąt płyt kompaktowych wydanych w Anglii, Belgii, Korei Płd. i w Polsce. Jako jedyny polski organista otrzymał Złotą (1999) oraz Platynową Płytę (2000, za album z utworami J.S. Bacha).
W swoim repertuarze posiada wszystkie dzieła organowe
J.S. Bacha, J. Brahmsa, A. Freyera, C. Francka,
F. Mendelssohna-Bartholdy’ego i W.A. Mozarta,
a także koncerty organowe J.F. Händla i J. Haydna.
Zasiada w jury konkursów krajowych i zagranicznych
oraz prowadzi działalność pedagogiczną w Samorządowej Szkole Muzycznej II stopnia w Skierniewicach.
Równolegle rozwija karierę naukową. W 2002 roku uzyskał doktorat z nauk humanistycznych w zakresie historii sztuki
(pod kierunkiem prof. Jerzego Kowalczyka), a w 2008 roku habilitował się na Uniwersytecie Wrocławskim. Jest autorem ponad 180 artykułów i książek poświęconych historii muzyki
i budownictwa organowego (m.in. wielotomowej monografii Organy na Mazowszu – I nagroda Generalnego Konserwatora Zabytków w 2006 r.) oraz haseł w prestiżowej encyklopedii
Die Musik in Geschichte und Gegenwart. Dla Telewizji Polonia zrealizował cykl programów ARS ORGANI.
Od 1977 roku zajmuje się inwentaryzacją historycznych organów, prowadząc pionierskie kwerendy archiwalne
w Polsce, na Litwie i Ukrainie. Udokumentował instrumenty
na obszarze przekraczającym połowę historycznych ziem polskich (tworząc karty ewidencyjne dla ponad dwudziestu dawnych województw).
Jako uznany rzeczoznawca Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz ekspert Stowarzyszenia Konserwatorów Zabytków, od wielu lat nadzoruje rekonstrukcje zabytkowych organów i konsultuje projekty współczesnych instrumentów
w kraju i za granicą (m.in. na Białorusi, w Gruzji, na Litwie
i Ukrainie).
Przez lata związany z Warszawą, był organizatorem letnich koncertów organowych w kościele św. Krzyża (gdzie w latach 1976–1983 był organistą podczas Mszy św. transmitowanych przez Polskie Radio). Przez ponad trzy dekady (do 2015 roku) pełnił funkcję tytularnego organisty Kościoła Prokatedralnego
w Warszawie. Obecnie kieruje Międzynarodowym Festiwalem Organowym „Johann Sebastian Bach” oraz przewodniczy Radzie Naukowej Muzeum Historycznego Skierniewic im. Jana Olszewskiego.